Aloe vera
گیاهی است بوته ای انبوه، پایا،همیشه سبز چند ساله با ظاهری شبیه کاکتوس ارتفاع آن حدود cm60 بوده و دارای ساقه چوبی کوتاه به ضخامت cm10-5وبرگ های ضخیم و گوشتدار نیزه ای شکل با انعطاف پذیری کم و عاری از دمبرگ که مستقیماً به محور ساقه متصل هستند. رنگ برگ ها سبز ویا سبز مایل به خاکستری،تعداد برگ ها بین 20-10عدد با کناره های نازک و حامل خارهای نوک تیز مخروطی ویا کمی خمیده به طول mm2است طول برگ ها cm50-30و عرض آنها cm10-8 و ضخامتشان بین cm3-1است برگ های آن ساده و با وضع متناوب بر روی قاعده ساقه متصل می باشد.
گیاه صبر زرد با نام علمی Aloe vera
از خانواده:Liliaceae / Aloeaceae
زیر خانواده Alooideae(سیریشیان)
از راسته یAsparagales (مارچوبه ای ها)
از رده سگل ها
گل آذین گل ها خوشه ای فشرده و لوله ای شکل که در انتهای یک ساقه بدون برگ ظاهر می شوند و به رنگ زرد و یا زرد مایل به سبز ابتدا عمود به محور مرکز گل آذین قرار گرفته، سپس از قاعده خوشه شروع به آویزان شدن می کند گل ها به صورت نر و ماده منظم و مجتمع و به صورت سنبله هستند هر گل دارای 3 کاسبرگ، 3 گلبرگ،6 پرچم در دو ردیف می باشد که در اوایل بهار شکوفا می شوند.گرده افشانی در آن توسط حشرات و پرندگان صورت می گیرد. میوه از نوع کپسول و به رنگ قهوه ای،مدور تا تخم مرغی شکل است که در اواخر بهار تا اوایل تابستان به رشد کامل خود می رسد. ریشه در این گیاه ضخیم و افشان است.
pH=خاک مورد نیاز گیاه برای کاشت، بافت شنی- لومی با 8/5
.و بهترین دما برای رشد آن 30-20درجه سانتی گراداست.
حداکثر دمای قابل تحمل گیاه 50و حداقل آن 10درجه سانتی گراد است .
کاهش دما به زیر 10درجه سانتی گراد به تدریج برگ ها تغییر رنگ داده و به رنگ قهوه ای درآمده و رشد گیاه متوقف می شود.آلوئه ورا از جمله گیاهانی است که در صفر درجه می میرد.
نیاز آبی گیاه کم است اما کاهش بیش از اندازه میزان آبیاری و طولانی شدن زیاد فواصل آبیاری موجب کاهش عملکرد وزن برگ و محتوای ژل می شود.دور آبیاری بین 15-7 روز برای گیاه مناسب است. نیاز هربوته در فصول مختلف متفاوت است و بین ماه های اردیبهشت تا پایان شهریور، هربوته در دوره 3 روزه 10لیتر آب نیاز دارد. از اوایل مهر تا پایان اسفندماه هربوته دردوره ی 5 تا 7 روزه 10 لیتر آب نیاز دارد.
روش کاشت آلوئه :
سیتم کشت:فارو
فضای بین بوته هاوردیفها بسته به واریته از 60×30 تا 60× 45 و 60× 60سانتی متر متغیر می باشد.
از پاجوش های 18- 15 سانتی متری که دو سوم آنها در چاله هایی به عمق 15 در خاک قرار می گیرد
15000تا 25000پاجوش دریک هکتار نياز است.
آلوئه معمولاً بین ماههای مارس و جون در اراضی که دو بار شخم زده شده اند کاشته می شوند وچون کشت باید ارگانیک باشد12-15 تن در هکتار کود دامی که (5-10)تن آن کود گاوی است.(قبل از کشت)
آفات و بيماري ها:
nبيماري هاي اين گياه نسبت به ساير گياهان بسيار كم است .از جمله بیماری های آلوئه كه در اثرحمله قارچ Phytophthora parasitica ايجاد مي شود، بيماري پوسيدگي ريشه و ساقه است.
nبيماري موجب نكروزه شدن برگ ها از قسمت تحتاني برگ هاي بيروني مي شود، قاعده ي برگ هاي مركزي ممكن است كاملاً پوسيده شده و به راحتي از بوته جداشوند، ريشه و ساقه نيز ممكن است پوسيده شده و در نهايت بوته آلوده از بين رود.
nبيماري ديگري نيز در اثر حمله قارچphythium ultimum حادث مي شود علايم بيماري به صورت پوسيدگي نوك ريشه ها شروع مي شود و به سرعت به سمت ساقه توسعه مي يابد، علايم بيماري روي قسمت هاي هوايي گياه به صورت توقف رشد،رنگ پريدگي و سختي برگ ها مشاهده مي شود.
nاز ديگر بيماري هاي آلوئه ورا (Aloe Rust)است كه در اثر حمله قارچ Uromyces aloes ايجاد مي شود اما بيماري شيوع زيادی ندارد.
برگ بوته های آلوئه معمولاً بعد از گذشت حدود 2 سال از زمان کاشت پاجوش ها و هنگامی که بوته به اندازه .کافی رشد کردند برداشت می شود
به طور کلی وبرحسب نوع استفاده 2 روش برای استحصال ژل از گیاه وجود دارد.
1- استخراج ژل با جداکردن پوسته برگ به صورت دستی
خواص درماني گياه صبرزرد:
در يك مطالعه،استفاده موضعي از ژل آلوئه موجب تسريع به مدت 72 ساعت در التيام زخم های به جامانده از اكنه ولگاريس روي صورت گرديد.
در بررسي ديگري روي بيماران مبتلا به پوريازيس خفيف تا متوسط، مصرف موضعي ژل آلوئه 83 درصد از بيماری را درمان كرده است.
در يك بررسي باليني مصرف خوراكي ژل آلوئه در بيماران مبتلا به هيپرليپيدمي باعث كاهش كلسترول تام، تري گليسيريد و ليپوپروتئين هاي LDL سرم در مقايسه با قبل از درمان گرديد.
براي درمان HIV،روزانه به ميزان 800 الي 1600 ميلي گرم مانوز استيله مصرف می شود. اين ميزان از ماده مزبور،برابر با نيم تا يك ليتر آب آلوئه است،هرچند ميزان مانوز استيله مي تواند در فرآورده هاي مختلف متفاوت باشد.
به گفته برخي اساتيد و متخصصان از اين گياه به عنوان يك داروخانه در يك گياه نام برده مي شود.
آلوئه ورا در صنايع غذايي و بهداشتي:
هم اينك كمپاني هاي بسياري در جهان از آلوئه ورا در توليد صنايع غذايي، مربا، نوشابه ها،كنسرو،ماست و دوغ،ژله،مارمالاد،سوپهاي آلوئه ورا،مربا، عسل، ترشي، تافي، نان، ماكاراني، برنج وچاي استفاده مي كنند.
دانشمندان اسپانيايي از گياه آلوئه ورا ژلي ساخته اند كه مي تواند عمر نگهداري ميوه را طولاني تر كند و آن را تازه نگه دارد.اين ژل كه طعم و ظاهرمیوه را تغيير نمي دهد، مي تواند به صورت يك پوشش كاملاًطبيعي و بي ضرر جايگزين مواد نگهدارنده مصنوعي شود.
سطح زیر کشت Aloe veraدر دنیا بالغ بر 23 هزار هکتار است که از این مقدار 19 هزار هکتار آن متعلق به قاره آمریکا است. بیشترین سطح زیر کشت Aloe در قاره آمریکا متعلق به کشور مکزیک است.مابقی سطح زیر کشت یعنی حدود 4 هزار هکتار مربوط به قاره استرالیا و آسیا است که از این میان 2000هکتار آن مربوط به کشور چین،1500 هکتار کشور تایلند،3000هکتار هند،270هکتار مالزی و 100هکتار استرالیا است اما در این میان بالاترین درصد فروش محصولات آلوئه ورا مربوط به کشور تایلند (34درصد) و پس از آن مکزیک (29درصد) می باشد.
براساس اظهار نظر ارزش تجارت جهانی Internatioanal Aloe science Council (IASC) محصول خام این گونه گیاهی حدود 125 میلیون دلار و ارزش محصولات نهایی تولید شده آن بالغ بر110میلیارد دلار است در حال حاضر محصولات مختلف آلوئه ورا در صنایع مختلف غذایی (انواع نوشابه ها،کمپوت،دوغ و...)صنایع آرایشی و بهداشتی (انواع کرم ها ،لوسیون،شامپوها،صابونها،شوینده ها و...)و صنایع دارویی (کپسول ،قرص جوشان و...)استفاده می شود.
